İklim değişikliği ve mühendislik hesapları

Prof. Dr. Mikdat Kadıoğlu:

Prof. Dr. Mikdat Kadıoğlu

 

 

 


Her sel felaketinden sonra, yetkililerin ağzından benzer gerekçeleri duyuyoruz : Bu yağış miktarı neredeyse 5 bin yılda gelebilecek boyutta; Bu tür felaketler 40 yılda bir görülür… Oya köprülerin altından çok su aktı. Günümüzde mühendislik hesapları bile değişti…

Bazen Türkiye’de her 8 yılda bir hafif, 16 yılda bir şiddetli kuraklık olur gibi yüksek makamlarca ifade edilen hayali rakamlar vardı. Bunlarn yanlış olduğunu bilgi ve belgelerle göstermeme rağmen bu tür ifadeler TBMM İklim Değişikliği Araştırma Komisyonu Raporu’na bile girmişti.

Bilindiği gibi su yapılarının projeleri 50 – 100 yıl veya daha uzun süre verimli kullanılabilecek şekilde tasarlanır. Tasarımda şu ana kadar başvurulan en temel yöntem, suyun bir noktasında uzun yıllar ve beliri bir zaman aralığında yapılan ölçümlerinin oluşturduğu zaman serilerini kullanmaya dayanmaktadır.

Bu tür zaman serileri vasıtasıyla suyun geçmişte ulaştığı en yüksek seviye (değer, debi) bu seviyenin aşılma olasılığı ve en yüksek seviyenin tekrar görülme süresi belirlenip gelecekte de benzer davranışları göstereceği tahmin edilmektedir.

Hidro-meteorolojide zaman serilerinin istatistik analizindeki ana kabul, iklime ve zaman serisine ait (ortalama,standart sapma, varyans, mod, medyan, trend gibi) temel özelliklerin zamanla değişmediği, yani durağan olduğu şeklindedir.

Küresel iklim değişikliği, su havzalarındaki şehirleşme ve su yapılarının inşası gibi nedenlerle iklim şartlarının ve zaman serilerinin artık sabit ya da durağan olmadığı; aksine önemli ölçüde değiştiği bilinmektedir.
Stockings porn